پایگاه خبری - تحلیلی ميز نفت 22 شهريور 1398 ساعت 16:13 http://www.mizenaft.com/report/24687/تخیلی-هنوز-هم-خریدار -------------------------------------------------- درباره صادرات گاز ایران به اروپا عنوان : تخیلی که هنوز هم خریدار دارد! -------------------------------------------------- درحالی دوباره موضوع صادرات گاز ایران به یونان بر سر زبان‌ها افتاده است که بررسی کارشناسی مراکز مطالعاتی مختلف نشان می دهد عملا صادرات گاز ایران به اروپا هیچ منفعت اقتصادی ندارد. متن : به گزارش میز نفت، حسن تربتی مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران اخیرا و در پی انتقاداتی که از عملکرد ضعیف شرکت ملی گاز ایران به دلیل نداشتن استراتژی در صادرات گاز از سوی رسانه ها مطرح شد دوباره موضوع صادرات گاز به اروپا با خط لوله را مطرح کرده و گفته است:در صورت عملیاتی شدن صادرات گاز به اروپا، یونان اولین کشوری خواهد بود که گاز ایران را دریافت خواهد کرد. به گفته تربتی بحث صادرات گاز به اروپا جدی است، بستر و زیرساخت انجام این کار وجود دارد و فقط بحث این است که موانع سیاسی برطرف شود؛ بگونه ای که اگر اروپا تمایل داشته باشد، ما محدودیتی نداریم. صحبت های تربتی نشان می دهد دوباره موضوع صادرات گاز از مسیر سنتی ایران به اروپا یعنی ترکیه مطرح شده است هرچند که این صحبت ها از یک دهه پیش مطرح بود اما در آن زمان نیز که فشارهای سیاسی کمتر از امروز بود این مذاکرات نتیجه نیافت زیرا ترکیه عملا خود یکی از موانع صادرات گاز ایران به اروپا بود. * خط لوله پارس، خطی که گاز ایران را به اروپا می برد سال 88 بود که مسئولان وقت شرکت ملی گاز ایران از طرح جدیدی به منظور صادرات گاز ایران به اروپا با نام خط لوله پارس خبردادند. خطی که گاز ایران را بعد از طی مسافت 1745 کیلومتر از طریق ترکیه به یونان، ایتالیا و سوئیس می رساند اما در آن زمان این خط لوله به دلیل فشارهای سیاسی ترکیه و بعد از آن به دلیل تحریم اتحادیه اوپا متوقف ماند. هرچند که مذاکرات برای احداث این خط لوله به طور جدی صورت گرفته بود. هدف از احداث این خط لوله همانطور که گفته شد رساندن گاز ایران به اروپای شرقی بود که این کار با چراغ سبز آلمان و اتریش نیز همراه شده بود. اما با اعمال تحریم های اتحادیه اروپا به یک باره همه چیز خراب شد و عملا این امکان صادرات گاز ایران به اروپا متوقف ماند. * صادرات گاز به اروپا با خط لوله اقتصادی است؟ حالا که موضوع صادرات گاز ایران به اروپا مجددا بر سر زبانها افتاده است خوب است به دقت به این بحث کارشناسی پرداخته شود که آیا امکان صادرات گاز ایران با خط لوله به اروپا وجود دارد و اساسا آیا این طرح اقتصادی است یا خیر. به گفته کارشناسان حوزه انرژی صادرات گاز ایران با خط لوله به طول ۳ هزار کیلومتر و با در نظر گرفتن قیمت بالای نفت، با هزینه های آن سربه سر است و سود خاصی نصیب کشور نمی شود مگر از جنبه ژئوپلیتیک. بررسی های اقتصادی نیز نشان می دهد صادرات گاز به کشورهای اروپایی هیچ منفعتی برای کشور ندارد و حتی این موضوع توسط مسئولان امروز وزارت نفت هم تأیید شده است. به عنوان نمونه وزیر نفت در آبان ۹۴ در نشست سران مجمع کشورهای صادرکننده گاز، رسماً صادرات گاز به اروپا از طریق خط لوله را رد کرد و گفت: اولویت وزارت نفت ایران درفروش گاز، صادرات به کشورهای همسایه است چرا صادرات گاز به اروپا هزینه های بالای ترانزیت و ساخت خط لوله را برای کشور به همراه دارد و این موضوع سود ما را کاهش می دهد. همچنین وی در مرداد ۹۵ هم درباره این موضوع گفت: صادرات گاز به اروپا از طریق ال ان جی انجام خواهد شد. با این وجود وزیر نفتبعدها حرف خود را تغییر داده است و به دلایل نامعلوم و البته مطابق رویه سال های اخیر وزارت نفت متهمی پیدا کرده تا همه چیز را به او نسبت دهد. چنانکه در جایی گفته است: روسیه در حال حاضر تقریباً انحصار بازار اروپا را در دست دارد و کسی را راه نمی دهد و در اروپا رقیب ایران است، بنابراین نباید این مسائل را با هم قاطی کنیم. رفاقت با رقابت دو امری است که باید در کنار هم به آن ها توجه کرد. نباید فکر کنید کشوری که رفیق است، رقیب نیست. ما هم رفیق هستیم و هم رقیب، اما روسیه نمی گذارد کسی در آن بازار وارد شود. این اظهارات زنگنه با واکنش های زیادی در فضای مجازی همراه شد چرا که این گونه القا می کرد که روسیه اجازه ورود ایران به بازار گاز اروپا را نمی دهد درحالی که عدم ورود ایران به بازار اروپا دلایل مشخص اقتصادی و سیاسی دارد و تاکنون هیچ اقدامی از سوی روسیه برای جلوگیری از ورود ایران به بازار گاز اروپا گزارش نشده است. *بازار نقد کشورهای همسایه را ندیدیم و به دنبال اروپا هستیم بر اساس گزارش های منتشرشده توسط نهادهای پژوهشی مانند مرکز پژوهش های مجلس شورای اسلامی، صادرات گاز به اروپا چه به صورت خط لوله و چه به صورت گاز مایع به هیچ عنوان صرفه اقتصادی ندارد و بهترین بازار برای صادرات گاز ایران، کشورهای همسایه هستند. با این وجود اگر تصمیم کشور برای صادرات گاز به بخشی از اروپا جهت صرف نظر از منافع اقتصادی نهایی شود، ازنظر سیاسی و جغرافیایی امکان صادرات وجود ندارد. مسیرهای صادراتی گاز به اروپا به ویژه سوریه شرایط لازم برای صادرات گاز به اروپا را ندارند و تنها راه، ترانزیت گاز از ترکیه به اروپاست که وزیر نفت رسماً این راهکار را رد کرده است. به همین دلیل روی صادرات گاز از طریق ال ان جی تأکید دارد. وی در برنامه سال ۹۶ خود عنوان کرده است در سال ۱۴۰۰ صادرات گاز ایران از طریق ال ان جی ۱۸ میلیارد مترمکعب خواهد بود؛ که با توجه به توقف ۶ ساله پروژه ایران ال ان جی، این موضوع هم قطعا اتفاق نخواهد افتاد. از سوی دیگر درحال حاضر تنها امکان صادرات گاز ایران از طریق ال ان جی که همان مسیر عمان است نیز به دلیل عملیاتی نشدن خط لوله متوقف مانده است بنا براین بهتر آن است که مسئولان صنعت گاز کشور دیدگاه های واقع بینانه ای در خصوص صادرات گاز مطرح کنند و به دنبال برنامه های غیر قابل اجرا نباشند. منبع: فارس